Narsisizm Hakkında

Makale İçindekiler Gizle

Narsisizm hakkında, kısaca kişinin kendine duyduğu hayranlık olarak tanımlanmaktadır. Kişi kendine fiziki veya düşünsel olarak bir hayranlık duyar. Kaba tabirle kişi kendine âşık olur. Bilinen en eski psikolojik yapılardan birisi olarak karşımıza çıkan narsisizm, sosyal medyanın etkisiyle son zamanlarda hakkında yazılan kitap ve yazılarla çok sıklıkla karşımıza çıkmaktadır.

Belirli düzeyde narsisizm, her insanın doğal gelişim sürecinde ortaya çıkan ve bireyin kimliğini koruması için gerekli olan bir durumdur. Makul bir düzeyde olan narsisizm, kişilik özelliği olarak görülmektedir. Kişilik özelliği olarak görülen narsisizmde herhangi bir eleştiri veya etki kişinin özsaygısını zedelemez. Kendi düşüncelerine ve görüşlerine odaklanarak özgüvenini koruyabilir. Ancak patolojik olarak görülen şişirilmiş bir öz benlik sevgisinin oluşturduğu narsisizm de kişi mükemmeliyetçiliği ve hassasiyeti bir arada bulunduran karmaşık bir yapının içerisindedir. Bu durum kendini geliştirme sürecindeki uyumsuzlukla olarak ifade edilmektedir. Aşırı olumlu bir imaj oluşturma, çevresini kendi çıkarı uğruna kullanma gibi davranış özellikleri sergilemektedir. Patolojik narsisizmde kişi herhangi bir şekilde öz benliğine ters düşecek bir davranış gördüğünde kişi kendini sosyal hayattan çekebilir.

(Editör Tavsiyesi: Web sitesinde yer alan ”İlişkilerde Psikoloji Manipülasyon” yazısını okumak için tıklayınız.)

Kişilik patolojisinde narsisizm, kişilerarası sorunlar oluşturduğu ve ilişkileri bozduğu görülmektedir. Kişinin hak görme, empati kuramama ve hayranlık ihtiyacının sosyal ilişkilerine zarar verdiği yönünde düşünceler ortaya atılmıştır. Sosyal psikoloji literatüründe yer alan araştırmalar da bu düşünceyi desteklemektedir.

Kişilik özelliği olan narsisizm ile patolojik narsisizm arasında temel farklara baktığımızda , narsist insanlarözgüven sahibi iken patolojik narsist insanlar özgüven sahibiymiş gibi görünür. Narsist insanlar kendini geliştirmeye odaklıyken patolojik narsist insanlar mükemmel kişisel imaj oluşturmaya odaklıdır. Narsist insanlar başkalarının hakkını düşünürken patolojik narsist insanlar çıkar sağlama uğruna sosyalleşme yaşar. Ayrıca narsist insanlar güç, refah ve hayranlık duyulmasını severken patolojik narsist insanlar bunlara takıntılıdır.

Narsisizm Hakkında Narsisizm Hakkinda resim 1

Narsisizmin ‘büyüklenmecilik’ ve ‘kırılganlık’ olarak iki boyut vardır. Büyüklenmecilik boyutunda kişinin kendini abartılı bir şekilde önemli görmesi, sınırsız başarı ve güç fantezileriyle meşgul olması, hayran duyulma ihtiyacı gütmesi gibi olgular olduğunu görmekteyiz. Büyüklenmeci narsisizmde yüksek bir benlik saygısı vardır. Bununla beraber kırılganlık boyutunda ise koşula bağlı özsaygı, kendiliğini gizleme, değersizleştirme gibi olgular yer almaktadır. Kırılgan narsisizm de düşük benlik saygısı vardır. Ancak iki boyutunun temelinde kırılgan benlik saygısı olduğu düşünülmektedir. Her iki boyutta da kişi kendine odaklanmıştır ve kendisinden yüksek beklentiler içerisindedir.

Günümüzde sıklıkla karşımıza çıkan narsisizm üzerine açıklamalar yapılmıştır. Psikanalitik kurama göre narsisizmin temelin ebeveynin çocuğa aşırı değer vermesi veya duygusal olarak ulaşılamaz olmasıdır. Freud’a göre bu durumda çocuk libidosunu kendine yönlendirir ve narsisizm davranışları açığa çıkar. Erken ilişkilerde olan hayal kırıcı durumlardan kişinin kendini koruma yöntemidir.

(Editör Tavsiyesi: Web sitesinde yer alan ”Depresyon Nedir?” yazısını okumak için tıklayınız.)

Sosyal bilişsel kuramda narsisizmin temelinde ebeveyn ilişkileri olduğu düşünülmektedir. Çocukların ebeveyn davranışlarını doğrudan öğrendiğini ve ebeveynlerin çocuklara olan tavırlarının narsisizm oluşmasına neden olduğunu savunur. Aşırı korumacı veya aşırı müsamahakâr olan ailelere sahip olan çocuklarda daha sıklıkla görüldüğünü ifade eder.

Nesne ilişkileri kuramına göre narsisizm, kişinin kendini koruması ve psikolojik dayanıklılık için oluşturulan bir savunma mekanizmasıdır.

Narsisizm hakkında yapılan araştırmalara baktığımız zaman ise aşağıda gibi sonuçları olduğunu görmekteyiz;

Strean, 1972, Narsisistik kişilik bozukluklarının tanısı ve tedavisiyle ilgili teorik bilgi verilmekte ve örneklerle psikoterapi anlatılmıştır.

Raskin, 1980, Narsisizm ve yaratıcılık ilişkisinin incelendiği çalışmada iki kavram arasında anlamlı ve pozitif bir ilişki olduğu anlaşılmıştır.

Kets de Vries & Miller, 1985, Narsisizm ve liderlik ilişkisinin incelendiği çalışmada narsisizmin liderlerin karar vermeleri ve sosyal ilişkileri üzerindeki etkilerinden söz edilmiştir.

Luchner vd., 2011, Narsisizmin açık ve gizli olduğunu belirtmiştir.

*Narsisizm Kaynakça:
  • Kaynakça olarak bu https://tr.wikipedia.org/wiki/Narsisizm web sitesinden yararlanılmıştır.
  • Kaynakça olarak bu https://www.fethiyepsikiyatri.com/narsisizm-ve-narsisistik-kisilik-bozuklugu/ web sitesinden yararlanılmıştır.
  • Çoban, H., & İrmiş, A. (2018). YÖNETİCİLERDE NARSİSİZM ÜZERİNE BİR ARAŞTIRMA. Uluslararası Yönetim İktisat ve İşletme Dergisi, 14(1), 123-146.
  • Akkaş, C., BAKIRTAŞ, H., & Çiftçi, S. (2020). ‘NARSİSTAGRAM’: INSTAGRAM KULLANIMINDA NARSİSİZM. Selçuk İletişim, 13(1), 130-157. Köymen, E. (2019). Büyüklenmeci narsisizm ve kırılgan narsisizm ile bilişsel duygu düzenleme ve kişilerarası problemlerin ilişkisi (Master’s thesis, Maltepe Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü).
https://tr.wikipedia.org/wiki/Narsisizm https://www.fethiyepsikiyatri.com/narsisizm-ve-narsisistik-kisilik-bozuklugu/ Çoban, H., & İrmiş, A. (2018). YÖNETİCİLERDE NARSİSİZM ÜZERİNE BİR ARAŞTIRMA. Uluslararası Yönetim İktisat ve İşletme Dergisi, 14(1), 123-146. Akkaş, C., BAKIRTAŞ, H., & Çiftçi, S. (2020). ‘NARSİSTAGRAM’: INSTAGRAM KULLANIMINDA NARSİSİZM. Selçuk İletişim, 13(1), 130-157. Köymen, E. (2019). Büyüklenmeci narsisizm ve kırılgan narsisizm ile bilişsel duygu düzenleme ve kişilerarası problemlerin ilişkisi (Master's thesis, Maltepe Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü).

Yazar: Sıla Satılmış

Merhabalar, Ege Üniversitesi Psikolojik Danışmanlık bölümü mezunuyum. Yazmanın insanı rahatlattığını fark ettiğim günden beri yazıyorum. İnsanları bilgilendirmek, eğlendirmek ve düşünmeye teşvik etmek beni motive ediyor. Bu durum platformda neden yer aldığımı gösteriyor :) Umarım size keyifli zaman geçireceğiniz yazılar sunabilirim. Sevgilerimle..

2 Yorum

Yorum Yap
  1. Açıklayıcı bir yazı ve yazının içindeki görsel müthiş. Genel anlamda narsisizm ve narsisizmde büyüklenmecilik tek bir görselle bu kadar iyi anlatılabilirdi. Yazarın emeğine sağlık öncelikle. (Editörlerimize, ekibe de teşekkürü borç bilirim:))

  2. Günlük hayatta dikkat çekilmesi gereken konulardan birisi. Emeğine sağlık

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

LİNÇ KÜLTÜRÜ kapak

Linç Kültürü

Guguk Kuşu Filmi kapak

Guguk Kuşu Filmi (Flew Over the Cuckoo’s Nest)