Özgüven Nedir?

Özgüven sahip olduğumuz değerlere, yeterliliklere, yetkinliklere ve yeteneklere duyduğumuz inançtır. Kısacası bireyin kendini bilme hali olarak da tanımlayabiliriz.

Örneğin hayvanlar aleminden örnek verecek olursak koca ormanda daha büyük hayvanların olmasına rağmen aslanın kendini ormanın kralı olarak hissettirmesi ve bunu insanlara benimsetebilmesi nasıl mümkün olabiliyor? Sanki gerçekten bütün ormanın kralı o imiş gibi yürür, yatar ve kükrer bir aslan. Kedigillerden biri olan aslana bu unvanı veren de aslında insanoğludur. Uçsuz bucaksız ormanda daha büyük hayvanların olduğunu bildiğimiz halde bu unvanı başka bir hayvana yakıştırmayız. Peki bunu nasıl benimseriz? Aslanı ormanın kralı, insanı da özgüvenli yapan şey nedir?

Özgüvenin temel yapı taşları öz saygı, öz sevgi ve öz değerdir. Bunların bulunmaması halinde bir özgüvenden bahsetmek mümkün değil. Değerliliklerimiz nasıl özsaygı, öz sevgi ve öz değerse yeterliliklerimiz de özgüven, öz disiplin ve öz farkındalıktır. Nasıl bedenimiz için kendimizi besliyor ve koruyorsak özgüvenimiz için de öz yeterliliklerimizi beslemek, korumak ve büyütmeliyiz.

Özgüvenimizin hayallerimizde, hedef koymamızda ve gerçekleştirmemizdeki rolü de oldukça büyüktür.  (bayalan, 2020)

Özgüvenimizi güçlendirmek için neler yapılabilir?

Kendimiz için yaptığımız bazı uygulamalarla özgüvenimizi geliştirebilmemiz mümkündür. Birkaç madde ile özgüvenimizi nasıl geliştirebileceğimize bakalım.

  • Kendin için küçük adımlar at
  • Hedeflerin için adım at
  • Çevrendeki insanları iyi seç
  • Net hedefler belirle
  • Başarısızlıktan korkma
  • Başarıdan korkma
  • Değişmekten korkma
  • Plan yap
  • Çaba harca
  • Bağımlılıklardan kurtul

Özgüven testi

Özgüven Nedir? ozguven resim 1

Her insan belirli özellik ve yeteneklerle dünyaya gelir. İnsanın bu özellikleri bireyleri birbirinden ayrıdır.  Bazıları bu yeteneğini farkında olamaz varsa dahi kendini diğer insanlarla kıyasladığı için çok iyi kullanamaz. Böyle insanlar da genellikle özgüvensiz insanlardır.  Özgüvensiz insanlar varoluşlarını hayata tam olarak yansıtamadığı için de genellikle kendilerini ifade etmede problemler yaşarlar. Peki yaşadığımız şeyin özgüvensizlik olup olmadığını nasıl anlayacağız? Gelin bunu 10 sorudan oluşan kısa bir test ile açıklayalım. (Cevapladığınız evet yanıtlarının fazlalığına göre bir değerlendirme yapabilirsiniz.)

  1. Kendini diğer insanlardan daha az değerli görüyor musun?
  2. Herhangi bir eleştiri alınca dünyan yıkılıyor mu?
  3. Biri iltifat edince iltifatı kabul etmek yerine aslında iltifat edilecek bir şey olmadığını açıklamaya çalışıyor musun?
  4. Gerçek bir şey yapmak yerine evde hayal kurmayı mı tercih ediyorsun?
  5. Kendi değerini başkalarıyla kıyaslayarak mı ölçüyorsun?
  6. Yeni insanlarla tanışmakta zorlanıyor musun?
  7. Fikirlerini ifade etmek konusunda zorlanıyor musun? (o konuda yeterli olsan bile)
  8. İş hayatında sunum yapmak proje anlatmakta zorlanıyor musun?
  9. Diğer insanlar sana güzel başarılı dese bile kendini değerlendirirken tam tersi mi düşünüyorsun?
  10. Kalabalık ortamlarda rahatsızlık duyuyor musun? 

(BUDAK, 10 SORUDA ÖZGÜVEN TESTİ, 2020)

Özgüven sahibi insanların ve özgüveni olmayan insanların farkı nedir?

Özgüven Nedir? ozguven resim 3

Genelde düşük özgüvenli insanların hayatlarında memnuniyetsizlik, her şeyin ters gittiğine dair inanç ve karamsarlık hakimdir. Bu duygular yeterli özgüvene sahip olmayan bireyler için zaman geçtikçe içinden çıkılmaz bir hal almaktadır. Bununla birlikte ilişkilerinde genellikle seçicilikleri ve kendi isteklerinden çok partnerlerinin istekleri daha önemli hale gelebilmektedir. Kendine odaklanamayan, kendi istek ve arzularını başkalarının isteklerine tercih etmeyen kişilerin sadece aşk hayatı değil hayatın her alanında zorluklarla karşılaşması olasıdır.

Düşük özgüvenli insanlar genel bir memnuniyetsizlik yaşarken yeterli özgüvene sahip            bireyler her şeyin mükemmel olmayacağını kendilerine hatırlatır ve bundan rahatsızlık   duymazlar.

Aynı şekilde düşük özgüvene sahip bireyler her şeyin ters gittiğine dair bir inançla kendilerini karamsar hissederken yeterli özgüvene sahip bireyler her şeyin iyi tarafına bakmayı kendilerine ilke edinmişlerdir. Bu sayede hayattan daha çok zevk alıp daha mutlu olurlar.

Düşük özgüvenli bireylerin ilişkilerinde seçicilik kavramı çok az veya hiç yoktur. Bireyin kendi istek ve arzularına kapalı olması bir nevi kendine olan saygısını da azaltabilmektedir. Özgüvensiz bireylerin aksine  özgüven sahibi bireyler ilişkilerinde belirli kriterler ve uyumu yakalayamamışsa sevmedikleri bir şey için  üzülmezler.

Düşük özgüvenli bireylerde yanlış anlaşılma korkusu onları kendini ifade edememeye itebilir. Yargılanmaktan korkarlar. Bu durum yeterli özgüvene sahip kişilerde tam tersidir ve başkalarına rahatsızlık vermedikleri sürece düşüncelerinin onları etkilemeyeceğinin bilincindedirler.

Düşük özgüvene sahip bireyler genelde övgülere pek açık değillerdir genelde iltifatları reddederler. Özgüvenli insanlar ise iltifatlara karşı teşekkür eder ve övgüleri nazikçe kabul edebilirler. (DUYAR, 2019) (BUDAK, 2018)

Yeterli özgüvene sahip olmayan bireylerYeterli özgüvene sahip  bireyler
Hayatlarında memnuniyetiszlerdirHayatlarında her şeyin mükemmel olamadığını kendilerine hatırlatır ve bundan rahatsızlık duymazlar
Olumsuzluklara odaklanırlarHer şeyin iyi tarafından bakarlar
İlişkilerinde seçicilik yoktur her şeyi kabul ederKendine uygun kriterdeki ilişkileri seçer e uyumu yakalayamadıkları ilişkiler için üzülmezler
Başkalarına sormadan karar veremezlerKendi kararlarını alır ve sorumluluğun üstesinden gelir
Erkesin ondan hoşlanmasını isteyebilirEndi isteklerine önem verirler ve herkes tarafından hoşlanmak istemenin anlamsız olduğunu düşünürler
Başkalarının hayatlarını kıskanırlarKendi hayatlarını bu şekilde kabul ederler

(Editör Tavsiyesi: Web sitesinde yer alan ”Daha İyi Hissetmenin Yolları” yazısını okumak için tıklayınız.)

ANAHTAR KELİMELER: özgüven, özsaygı, yeterlilik, yetkinlik

Kaynakça:

Yazar: Aynur Terzioğlu

Merhaba, Ben Aynur. Lefke Avrupa Üniversitesinde, Psikoloji bölümü okuyorum. İnsan ve insan beyni konularındaki merakım beni psikolojinin uçsuz bucaksız serüveniyle birlikte daha çok gözlem yapmaya, araştırmaya, yazmaya teşvik etti. Alanımda yazdığım yazılarımı sizlerle paylaşmaktan ve bir parça da olsa yazılarımla size dokunabilmekten mutluluk duyuyorum. Keyifli okumalar dilerim.

6 Yorum

Yorum Yap
  1. Yazdığınız konu ile ilgili araştirma yapiyodum çok yardımcı oldu yazınız teşekkür ederim 😊

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

gündelik hayat kapak

Gündelik Hayat Sosyolojisi

Sosyal Medyanın Psikolojik Etkisi sosyal medya psikolojik etkisi kapak resim

Sosyal Medyanın Psikolojik Etkisi