Scamper Tekniği Nedir?

Kendi gözlemlerime dayanarak söyleyebilirim ki; ebeveynler ve öğretmenler tarafından zekâ gelişimini destekleyici faaliyetlerde bulunmak ve nitelikli oyunlar oynamak genelde tercih edilmez. Çünkü bunları yapmak için ekstra bir efor sarf etmek ve araştırma yapmak gerekebilir. Çocuk ile ‘’çocuğun yönlendirdiği’’ ve ebeveynin sadece talimatlara uyduğu hatta bazen de sadece gözlemci olarak katıldığı oyunlar anne babaların genellikle ilk tercihi olur. İşten yorgun argın gelen bir ebeveyn kendinde gerekli enerjiyi ve zekâ geliştirici oyunların bir gerekliliği olan direktif verme işlemini gerçekleştirecek gücü çoğu zaman bulamaz. Bu sebeple aileyle oynanan oyunların niteliği de düşer.

Aynı şekilde okulda çocuğun gelişimine katkı sağlamak adına belirli etkinlikler düzenleyen öğretmenler de çoğu zaman sadece direktif verip, oyunun veya etkinliğin geri kalanıyla ilgilenmez. Her zaman için direktif gerektiren, zekâ gelişimine katkı sağlayan, çocuğun vizyonunu geliştiren çeşitli kutu oyunları ve benzeri oyunlar oynayabilmek elbette gerçekçi değildir. Fakat çocuğun yaratıcılığını geliştirmek ve konulara farklı perspektiften bakabilmesini sağlamak adına her oyuna kolaylıkla uygulanabilecek bir teknik mevcut. Çocuğun sevdiği bir oyunu oynarken veya günlük hayatın içindeyken her zaman her yerde bu tekniği uygulayarak yaratıcılığı ve hayal gücünü geliştirmek mümkün.

Scamper tekniği; çocuklarla iç içe yaşayan herkesin bilmesi ve uygulaması gereken bir tekniktir. Hem ilgili aktivitenin niteliğini artırır hem de çocuğun orijinal düşünme becerisine katkı sağlar. Bu teknik bir beyin fırtınası yöntemidir. S C A M P E R tekniğinde her harfin bir anlamı vardır. Kelimelerin Türkçe anlamlarını söylemek gerekirse baş harflere karşılık gelen anlamlar şu şekildedir: S- Yer değiştirme, C- Birleştirme, A- Uyarlama, M- Değiştirme, P- Yerine koyma, E- Çıkarma, R- Tersine çevirme, yeniden düzenleme. Bu yedi ana başlığı oyuncaklara, nesnelere, fikirlere uygulayabilmek mümkündür. Bu teknikle çocukların gelişimine nasıl katkı sağlayabileceğimizi örnekler üzerinden inceleyelim:

Scamper Tekniği Uygulama Örnekleri

Çocuğun legolarla oynadığını farz edelim. Scamper tekniğinin bir kısmını legolara uygulamaya çalışalım. 5. Basamak olan YERİNE KOYMA basamağını ele alırsak çocuğa sorabileceğimiz bazı sorular şunlar olacaktır: ‘’Bu Legoları evde nerelerde kullanabiliriz?’’ ‘’Bu legoları oyun oynamak dışında ne amaçla ve nerede kullanabiliriz, sence bu legolar başka ne işe yarayabilir?’’

Scamper Tekniği Nedir? SCAMPER TEKNIGI resim 1

Bir de şemsiye örneği üzerinden gidelim. Bu örnekte göreceğiz ki sadece oyun saatinde değil, hayatımızın her alanında çocuğun beyin fırtınası yapmasını sağlamak adına bu tekniği rahatlıkla uygulayabiliriz. Yağmurlu bir günde şemsiyenin altında beraberce yürürken çocuğa tekniğin 6.basamağından yararlanarak şu şekilde sorular sorabiliriz: ‘’Bu şemsiyede çıkarabileceğimiz herhangi bir parça var mı?’’, ‘’Bu şemsiyenin hangi parçasını çıkarırsak şemsiyenin işlevi bozulmaz?’’

Günümüzde oldukça yararlı, zekâ gelişimini destekleyici oyuncaklar ve oyun setleri mevcut. Fakat çeşitli sebeplerden dolayı erişim imkân sağlanamıyorsa bu tekniği öğrenmiş olmak her zaman için bir kolaylık olacaktır. Bu teknikle günlük aktiviteler bile oyun haline getirilebilir. Örneğin diş fırçalarken bile Scamper tekniğinin 7.basamağını kullanabiliriz. Bu basamağı kullanmak için sorulabilecek sorulardan bir tanesi şu şekildedir: ‘’ Eğer bu diş fırçasını sen tasarlamış olsaydın bu diş fırçası neye benzerdi?’’

Çocuklarla doğru ve nitelikli iletişim kurabilmek her zaman kolay bir iş değildir. Bu tekniği kullanarak edilen sohbetler hem çocuk hem de yetişkin için çok daha zevkli ve geliştirici olacaktır. Çocuklarla daha kaliteli vakit geçirebilmek için çok daha fazla teknik, yöntem ve aktivite öğrenmemiz gereklidir. Bu basit ama etkili tekniğin yüzlerce faydalı teknikten sadece biri olduğunu belirtmek isterim. Bir başka yazımda görüşmek üzere…

(Editör Tavsiyesi: Web sitesinde yer alan ”Okulda Zorbalık” yazısını okumak için tıklayınız.)

ANAHTAR KELİMELER: Scamper tekniği, zekâ gelişimi, beyin fırtınası, çocuk, oyun

KAYNAKÇA:

  • Apriliani,L.R.,Suyitno,H.,Rochmad,R. (2016). Analyze of Mathematical Creative Thinking Ability Based On Math Anxiety in Creative Problem Solving
  • Model with SCAMPER Technique. İnternational Conference On Mathematics, Science, And Education
  • Serrat O. (2017) The SCAMPER Technique. In: Knowledge Solutions. Springer, Singapore.
  • https://doi.org/10.1007/978-981-10-0983-9_33

Yazar: Gülce İnce

Merhaba ben Gülce. Ankara Üniversitesi Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık öğrencisiyim. Sizlerle kendi düşüncelerimi paylaşmak ve ilgimi çeken konuları kendi perspektifimden sizlere aktarmak için buradayım. Türk edebiyatına büyük ilgi duyuyor, nadir bulunan, baskısı tükenmiş ama asla eskimeyen, değerli kitapları okumaktan hoşlanıyorum. Bu sebeple tahmin edilebileceği gibi sahafları gezmekten de çok keyif alıyorum. Okumanın, akabinde araştırma yapmanın ve bilgilerimizi paylaşmak adına yazı yazmanın çok değerli olduğunu düşünüyorum. Go Psikoloji’ye hoşgeldiniz!

3 Yorum

Yorum Yap
  1. Biz yetişkinler ve özellikle eğitimciler fırsat yaratır ve uygun ortam hazırlarsak çocuklarımızın farklı düşünme becerileri ve yaratıcılıkları gelişecektir. Ne demiş Albert Einstein : Hayal gücü bilgiden daha önemlidir. Çünkü bilgi sınırlıyken hayal gücü tüm dünyayı sarmalar.

  2. Scamper tekniğini ilk defa duydum ve çok beğendim. Ailelerin yer, zaman fark etmeksizin ellerinde olan malzemelerle ekonomik bir şekilde çocuklarına yeni bakış açıları yaratabilmesi büyük bir avantaj. Bu tekniği bizimle paylaştığın için teşekkürler Gülce.

Web Site İçi Kaynakça

  1. Web Site İçi Kaynakça:

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

HAYATTA KALMA kapak

Hayatta Kalma Ve Kültür

PSİKOLOJİK KÖKENLİ MİDE BULANTISI kapak

Psikolojik Kökenli Mide Bulantısı