Sosyolog Kimdir?

Günümüzde birçok konuda kendinden ve alanından bahsedilmesini sağlayan sosyolog, görevleri ve sınırları keskin olarak belirtilemeyen sosyal bilimcidir. İncelediği birçok konunun diğer sosyal bilimler ile ortak olması nedeniyle kafa karışıklığı yaratan ve birçok kişinin yeterince hakkında bilgi sahibi olmadığı ve doğru anlaşılmamış olan bu bilime akademik ve mesleki açıdan bakmak son derecede gereklidir. Sosyal bilimciler arasında analiz edilen, çözüm aranan ve anlamlandırılan konular benzerlik gösterse de her birinin izlediği yol, teknik ve yaklaşımların farklı ve her birinin büyük önem taşıdığı es geçilmemelidir.

(Editör Tavsiyesi: Web sitesinde yer alan ”Sosyoloji Nedir?” yazısını okumak için tıklayınız.)

Sosyolog tanımı ve sınırlarına girmeden önce, çok kısa olarak sosyoloji disiplinini tanımak sosyologları anlamak için gerekli olacaktır. Birçok disiplin odaklandıkları nokta ve temel yaklaşımları ile tanımlanıp açıklanmaktadır. Sosyolojinin de odak noktası toplumsal yapı ve toplumsal kurumların incelenmesidir. Sosyolog denilince akla her ne kadar “toplum bilimci” geliyor olsa da bu tanımın sosyoloğu çalışma alanı olarak daraltılmış hali olduğunu unutmamak önemlidir.

Sosyolog Kimdir? Sosyolog Nedir 2

 Sosyolog Kimdir, Kim Değildir?

Sosyolog ilgili üniversitelerde 4 yıllık sosyoloji lisans eğitimi almış kişilere verilen unvandır. Sosyolog yaşadığı zaman diliminin ve mekanın parametrelerinin yanı sıra bu sınırları aşan, farklı coğrafyalarda uzun yıllar dinlenmeye, okunmaya kayda değer bilgi birikimi sunmaya özen gösteren kişidir.

Sosyoloji bilimi ve sosyologlar her ne kadar toplumla ilgili çalışıyor olsa da toplum sadece insanlardan ibaret değildir, insanların yarattığı kurumlar, toplumsal yapılar, inşa ettikleri kültür ve etkileşim alanları tam olarak sosyolojinin dolayısıyla sosyologların çalışma alanıdır. Her ne kadar bahsedilen kavram ve alanlar üzerinde başka disiplinler de çalışıyor olsa da insanın/toplumun kendisi bile tek bir yönden açıklanamayacak kadar karmaşık ve iç içedir ki bu da sosyal bilimler olarak adlandırılan tüm bilimlerin hem çok ayrı hem de çok içe içe geçmiş olmalarının nedenini açıklamaktadır.

Teoriler üzerinde yoğunlaşmış, sadece akademi üzerinden ilerleyebileceği düşünülen sosyologlar, bilgileri doküman halinde derleyen masa başı çalışmalarından ibaret değildir. Sosyolog, birçok konuda ve alanda sahada uygulamalı olarak faaliyet gösteren, özellikle toplumsal alanda gerçekleşen olgu ve olayların, bireylerin toplumsal ilişkilerinde ve davranışında ortaya çıkarabileceği etkileri, değişmeleri derinlemesine analiz eden, değerlendirme yapan ve benzer olası durumlarda yapılması gerekenler konusunda önerilerde bulunan sosyal bilimcidir.

Sosyoloğun olgu ve olayları anlamlandırma çabasının yanı sıra en önemli özellikle topluma katkı sağlayacak yanı, toplumsal olayları ve ardından yaşanan sonuçları analiz ederek, ondan toplum yararı için ders çıkarıp sunmasıdır. Tarih biliminde ‘’tarih tekerrür eder mi?’’ sorusu birçok kişinin önüne çıkmıştır ve bilindik olan cevap genellikle ‘’tarih tekerrür etmez, hatalar tekerrür eder’’ şeklindedir. İşte sosyoloji ve sosyolog tam da burada büyük bir rol oynamaktadır. Toplumun kendisinden, olaylardan ve olgulardan çıkarılan anlamlar ve analizlerle birlikte daha az hatasız ve dengede bir toplum inşa etmeye çalışmakta ve yapılan hataların çözümü için yeni doğru koşullar ve analizler sunmaktadır.

Sosyolog Nedir resim 1

Sosyolog Ne İş Yapar?

Birçok farklı alt disipline sahip olan sosyoloji gerek kamu gerekse özel alanda yaptığı analiz, çalışma ve projelerle katkı sağlayan bir alandır.  Aynı zamanda sosyolog, akademi üzerindeki çalışmaları ile toplumu ve topluma ait olanı anlamlandırmayı, yeni kuramlar geliştirmeyi ve dünya üzerinde toplumları etkileyen tüm olayları bilimsel yöntemleri ile literatürüne eklemektedir.

  • Sivil toplum kuruluşları
  • Ulus ve uluslararası kuruluşlarda danışmanlık
  • Araştırma şirketleri
  • Kamu kuruluşları
  • Aile Danışmanlığı
  • Bakanlıkların ilgili ilgili departmanları ve projelerinde yer alma
  • Yazarlık
  • Bilimsel araştırma merkezleri
  • Akademi

Yukarıda bahsedilen alanlar ve kurumların yanı sıra medya, reklamcılık ve etkin iletişim gibi tamamen o ülkenin toplumunu ve insanını etkileyen diğer alanlarda da çalışmaları diğer disiplinlerle ortak yürüttüğü ve çalışma alanı olarak kullandığı söylenebilir.

Dünyada Ünlü Sosyologlar

Sosyolojinin bir bilim olarak diğer disiplinlerden ayrılma çabasıyla birlikte dünyada özellikle Batı toplumlarında çok önemli sosyologlar ortaya çıkmıştır. İlk başlarda felsefe ve diğer disiplinlerle ayrışmayan ve sosyolog unvanının yanına düşünür, filozof gibi benzer başka unvanlar gelse de adından mutlaka söz etmemiz gereken sosyologlar vardır. Bunların içinde sosyolojinin isim babası olan Auguste Comte, Emile Durkheim, Karl Marx ve Max Weber sosyoloji dünyası içerisinde en bilinir ve temel yapı taşı olan sosyologlardır.

  • Saint Simon (1760-1825)
  • Sosyolojinin isim babası: Auguste Comte (1798-1857)
  • Herbert Spencer (1820–1903)
  • Emile Durkheim (1857-1917)
  • Georg Simmel (1858–1918)
  • Karl Marx (1818-1883)
  • Max Weber (1864-1920)
  • Michel Foucault (1926–1984)
  • C. Wright Mills (1916–1962)
  • Pierre Bourdieu (1930–2002)
  • Robert K. Merton (1910–2003)
  • Aynı zamanda ‘’Sosyal Psikoloji’’nin Kurucusu: George Herbert Mead (1863–1931)
  • Zygmunt Bauman (1925-2017)

Dünya sosyologları listesi her geçen gün artan daha da genişlemekte ve literatüre yeni bilgiler ekleyen günümüzü şekillendiren sosyologlar nicel ve nitel olarak artış göstermektedir.

Türk Ünlü Sosyologlar

Dünya sosyologlarına değinip ülkemiz içerisindeki özellikle toplumsal değişmenin en hızlı ve nitelik olarak zor olduğu dönemlerde toplumla ilgilenen ve sosyolojiyi ele alarak topluma çözümler üreterek yapılandırmaya çalışan Türk sosyologlarını atlamak büyük bir haksızlık olacaktı. Özellikle Türk sosyologları, başlangıçta sosyoloji bilimi çevirileri ve çözümlemeleri yaparken Batı sosyologları gibi sosyolojiyi sivil toplum bilimi olarak görmemişler, bizzat kamunun devletin el atması ile temellendirilmiş bir Türk sosyolojisi inşa etmeye çalışmışlardır.

  • Ziya Gökalp (1876-1924)
  • Prens Sabahattin (1879-1948)
  • Mübeccel Kıray (1923-2007)
  • Niyazi Berkes(1908- 1988)
  • Şerif Mardin (1927-2017)
  • Behice Boran (1910-1987)
  • Erol Güngör (1983-1983) (Sosyal Psikolog)
  • Ziyaeddin Fahri Fındıkoğlu (1901-1974)
  • Emre Kongar (1941-)
  • Veysel Bozkurt (1962-)

Anahtar Kelimeler: Sosyolog, sosyal bilimci, sosyoloji

KAYNAKÇA

  • Çelebi,N.2004.Sosyoloji ve Metodoloji Yazıları, Anı Yayıncılık.Ankara
  • Karasar,N.2018.Bilimsel Araştırma Yöntemi.Nobel Yayıncılık.Ankara
  • Bozkurt,V.2017.Değişen Dünyada Sosyoloji.Ekin Yayıncılık.Bursa

YARARLANILAN SİTELER

http://soc.fef.marmara.edu.tr/ogrencilerimiz/mezunlarimizin-calisma-alanlari

http://auzefkitap.istanbul.edu.tr/kitap/sosyoloji_lisans_ao/turk_sosyoloji_tarihi.pdf

https://en.wikipedia.org/wiki/List_of_sociologists

https://tr.wikipedia.org/wiki/Kategori:T%C3%BCrk_sosyologl

Yazar: Neslihan Çıkrıklar

Mehaba, ben Neslihan. İnsanı ilgilendiren ve oluşturan her konu benim benim için ilham kaynağı. Aynı zamanda kitapların, filmlerin ve müziğin ilham verici gücüne inananlardanım. Bilginin paylaşıldıkça güçleneceğini düşünüyorum. Bu yüzden burada araştırmalarımı ve yazılarımı paylaşacağım. Yazılarımı okuyarak dünyayı bir de benim gözümden deneyimleyebilirsiniz.

9 Yorum

Yorum Yap
  1. Gayet açıklayıcı bir anlatım olmuş. Okuduktan sonra sosyoloji ve sosyolog hakkında gerekli düzeyde bilgi sahibi olabiliyorsunuz. Kalemine sağlık, teşekkürler.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Sosyoloji Nedir kapak

Sosyoloji Nedir?

İletişimde Beden Dili Faktörü kapak

İletişimde Beden Dili Faktörü